PERİ'DE TERAPİ

Pediatrik Fizyoterapi

Doğum sürecinde ya da doğum sonrasında ortaya çıkan, çocuğun fiziksel ve zihinsel gelişimini kısıtlayan hastalıklar genel olarak pediatrik fizyoterapi konularıdır. Kas tonusunda ve kasların kontrol ve koordinasyonunda oluşan sorunlar, ilerleyen zamanlarda kas-iskelet sisteminde başka hasarlar ortaya çıkarabilir. Kas-iskelet sistemi bozukluklarının yanı sıra görme, konuşma, yutma ve bilişsel fonksiyonlarda bozukluklar da eşlik edebilir.

Pediatrik Rehabilitasyonun kapsamındaki diğer konular;

Travmatik Merkezi Sinir Sistemi Hastalıkları,Hidrosefali,Romatoid Artrit, Hemofili, Skolyoz, Sinir Yaralanmaları, Tortikollis, Otizm, Spina Bifida, Genetik ve Metabolik hastalıklar, Kalp ve Solunum (kardiyopulmoner) Hastalıkları, Ortopedik Yaralanmalar ve Kırıklar olarak sayılabilir.

Doğru tedavi programının uygulanabilmesi için detaylı değerlendirme süreci en önemli noktadır. Fizyoterapist, standart değerlendirmelere ek olarak klinik deneyimleri ile uygun hedefler belirlemeli, bireysel egzersiz programını (kas kuvveti, denge, postür, koordinasyon, enduransa yönelik) oluşturulmalı ve uygulanmalıdır. Yardımcı ekipmanların (walker, AFO) tavsiyesi ve aile eğitimi ile günlük yaşam aktivitelerinde maksimum bağımsızlığı sağlamalıdır.


Yaygın olarak beş duyumuz (görme, dokunma, işitme, tat, koklama) olduğu bilinir, ama aslında günlük hayatımızda 8 duyumuzu kullanırız. Duyu Bütünleme, 5 ana duyunun yanında diğer 3 duyu olan beden farkındalığı, denge duyusu ve iç duyu ile de ilgilenir.

Beynin kendi vücudumuzdan ve çevremizden bu duyularımızla aldığımız bilgileri, organize etme, kişisel deneyimlerle yorumlama, buna göre uygun hareket ve davranış oluşturma sürecine Duyu Bütünleme denir.

Doğru uyaran, doğru şekilde, doğru hız ve yoğunlukla düzenli olarak çocuğun duyusal sistemine verildiğinde adaptif cevap oluşturan merkezi sinir sistemi doğru çalışmaya başlar.

Kabul görmüş değerlendirme testleri ile hem çocuğa hem aileye uygulanarak, çıkan sonuç yorumlanır ve terapi programının çerçevesi belirlenir. Değerlendirmeler rutin aralıklarla yapılıp, tedavinin etkinliği takip edilerek terapi programı şekillendirilir.

Duyu Bütünleme Terapi Odası, özel tasarlanmış ve özel oyun materyalleri ile donatılmıştır. Terapi, oyun seansı şeklinde gerçekleştirilir. Oyunlar sinir sistemini geliştirip düzenlerken tespit edilen sorunlar azalır ya da tamamen ortadan kalkar.

Terapinin etkinliğinde aile eğitimi ve katılımı çok önemlidir. Açık, basit bir şekilde aileye durum anlatılmalı, günlük yaşamında dikkat edilmesi gereken noktalar belirtilerek “Duyu Diyeti” uygulanmalıdır.

Duyu Bütünleme Terapisi

Duyu Bütünleme

Sanal Gerçeklik Terapisi

Sanal Gerçeklik, gelişen teknolojinin ürünü olan güçlü bir terapi metodudur. Terapilerde uygulaması son 20 yılda önce ABD ve Avrupa’da başlamış, özellikle çocuklarda klasik rehabilitasyon yöntemlerine göre daha hızlı ve etkili sonuç alınması Pediatrik Rehabilitasyonda  giderek yaygınlaşmasını sağlamıştır.

Rehabilitasyon, bilgisayar ortamında oluşturulan üç boyutlu animasyonlar (avatar) ile insan zihninde gerçeklik algısı yaratarak sağlanan etkileşim esasına dayanır.  Işık, ses, koku ve görüntü ile duyu organlarının katılımı simülasyonun sahiciliğini arttırmaktadır. Sensör, denge tahtası, kumanda vb sanal gerçeklik donanımları kullanarak yapılacak aktivitenin kişiselleştirilmesi sağlanabilmektedir.

  • Kontrollü terapi seansları, hastalara olumlu duygular yaşatır. Terapi sırasında çocukların özgüvenini pekiştirir, aktif katılımı kolaylaştırır
  • Sistem tarafından sağlanan biyolojik geri bildirim, her bir eğitim ile ilgili uzun vadeli ilerlemenin gidişatına ilişkin ayrıntılı bilgiler sağlar. Tedavi sürecinin nesnel sonuçlarını toplamanıza olanak tanır.
  • Farklı terapatik oyunlar ve ayarlanabilir seviye düzeyi, çocuğa özgü seans düzenlemesi olanağı verir
  • Vücudun tamamını ya da belli kısımlarının aktif katılımına ve gelişmesine olanak verir
  • Yürüme eğitimi, denge ve koordinasyon eğitiminin yanında kaslarda kuvvet, esneklik ve dayanıklılık arttırıcı egzersizler sağlar.
  • Vücut farkındalığını sağlar.
  • Hafıza algı planlama gibi bilişsel becerilerin gelişmesini sağlar

Bobath Terapisi, tüm dünyada yaygın olarak kullanılan, özellikle Serepral Palsi teşhisi konmuş çocuklar ve genç yetişkinler için hasta değerlendirmesi ve tedavisinde uygulanan nörolojik rehabilitasyon yaklaşımıdır. Bütünsel bir ele alışla her çocuğa dünyayı keşfetme, ihtiyaçlarını iletme ve sadece terapi seanslarına değil, hayatlarının tüm yönlerine mümkün olduğunca katılma becerisi kazandırmayı amaçlar.

İyi bir terapi iyi bir analiz ile başlar. Çocuğun hareketli ve hareketsiz durumları iyice analiz edilir. Bobath terapisiyle, öncelikle özel tutuş teknikleri ile terapiye alınan çocuğun önce gevşemesi daha sonra eklem ve kaslarını hareket ettirmesini amaçlanır. Baş ve gövde kontrolünü kazanmak ilk aşamadır. Ayrıca görsel, işitsel ve dokunsal uyarılar ile gelişimi takip edilir. Terapi programı dinamiktir ve her seans gelişim hızına göre değişir.

Ebeveynlerin bilinçlendirilmesi ve eğitimi ile tedavi programının günlük yaşama adapte edilmesi, önerilen aktivitelerin sıkça tekrar edilmesi çok önemlidir. Dünyada fizyoterapistlerin en çok kullandığı terapi yöntemlerinden biridir.

Bobath Tekniğinde Tedavi Prensipleri:

Pozisyonlama

Dönme Eğitimi

Kas Tonusunu Normalleştirme Teknikleri

Oturma, ayakta durma ve yürümeye hazırlık dönemi olarak dörde ayrılabilir.

Bobath Terapisi

Karanlık Oda Terapisi

Karanlık Oda, çoklu duyusal uyarım sağlayan alanların oluşturduğu, tedirginliği ve kaygıyı azaltan bir ortam sağlar. Özel gereksinimli bireyler, Otizm, CP, Özel Öğrenme Güçlüğü, Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu tanısı olan çocuklar, beyin hasarı geçirenler için önerilen terapi yöntemlerinden biridir. Dört etkin alanı vardır:

  1. Gevşeme:  yumuşak ışık, rahatlatıcı ses ve kokular ile düzenlenen odada terapi çocuğun gevşemesini ve sakinleşmesini sağlar
  2. Uyarım:  canlandırıcı müzik ve seslerle, heyecan verici görsellerle, canlandırıcı kokularla düzenlenen odada çocuğun duyusal uyarımı sağlanır
  3. Gelişme:  Renk eşleştirme, neden-sonuç ilişkisi gibi panellerle donatılması sayesinde öğrenme ve gelişim aracı olarak kullanılır.
  4. Terapi:  Başka bir ortamda zorlanan çocuk, çoklu duyusal ortamda karanlık oda aktivitesi ile rahatlar. İletişime açık hale gelir

Oyun terapisi, çocuklarımızın gelişimini saygılı, eğlenceli, neşeli ve ilgi çekici bir süreçle desteklemek için kullanılan etkin bir metoddur. Etkileşim, iletişim, olumlu davranışlar ve düşünmeyi teşvik etmek için ilişkilerin ve insan bağlantılarının gücünü kullanır.Çocuğun oyun oynaması, oyunun çocuğun fonksiyonel gelişim basamaklarındaki rolünün anlaşılması ile değer kazanmaya başlamıştır.

Çocuğun gelişimi analiz edilerek, karşılıklı etkileşim yolu ile yerde organize oyunlar oynanması, bu sayede çocuğun sosyal, duygusal ve bilişsel gelişiminin desteklenmesini sağlayan terapi. gelişimsel, bireysel ve etkileşim temelli bir yaklaşım modelidir.

Çocuklar ile etkileşim kurmayı, ebeveyn ve diğer kişilerle bağlanmayı, oyun oynamayı öğretmesi ile gelişim farklılıkları olan çocukların eğitim ve terapi programlarında çeşitli disiplinlerden uzmanların, ebeveynlerin ve eğitimcilerin kullandığı bir yöntemdir. Eğlenen çocuk terapi olduğunu anlamaz.

Çocukla etkileşimde ses tonu, kullanılan kelimeler, mimik ve jestler ile mesafe ve hareketin hızı gibi detaylar oyun terapisinde dikkate alınan hususlardır.

Otizm Spektrum Bozukluğu, Down Sendromu, Gelişimsel Bozukluklar, psikolojik Bozukluklar, Dil ve Konuşma Bozuklukları gibi pek çok farklı alanda kullanımı ile geniş bir yelpazesi vardır.

Oyun Terapisi

Kinezyolojik Bantlama

Kinezyolojik Bantlama, bir alana duyusal girdi sağlarken kas ve eklemleri destekleyen, eklemin hareket açıklığını kontrol altına almayı sağlayan ve çocuklarda da sıklıkla kullanılan bir tedavi yöntemidir. Doğru teknik ile uygulandığında yararlarının artması yanında çocukların motivasyonunu artırmaktadır.

Çocuklarda pek çok Nörolojik Hastalıkta (kas hastalıkları, spina bifida, serebral palsi…) Kinezyolojik Bantlama Terapisinin eklem hareket açıklığını arttırdığı, kasın uzamasına yardım ettiği, terapiye uyumun ve postürün anlamlı ölçüde olumlu etkilendiği ölçümlerle ortaya konmuştur. Yararları:

  • Rengarenk, desenli Kinezyolojik Bandın uygulanması ve çizgi film kahramanlarına benzetilmesi çocukların motivasyonunu artırır
  • Elastik bant proprioseptif duyu girdisi sağlayarak vücut farkındalığını artırır
  • Tene uygulama yapıldığı için üzerine istenilen kıyafetler giyilebilir
  • Derinin hava almasını izin vermesi ile alerjilerin oluşmasını önler
  • Bandın su ile teması çıkmasına neden olmadığı için havuz ve banyoda kullanımına devam edilebilir
  • Eklemin hareket alanını kısıtlamadan kas ve eklemleri stabilize ederek kan dolaşımının artmasını sağlar
  • Çocuklarda işlevini yitirmiş veya sağlıksız çalışmaya alışmış olan kasları yeniden eğitimine (reeducation) yardımcı olur
  • Kasın yorulmasını geciktirerek ağrı ve krampın oluşumunu engeller
  • Düşük kas tonusuna sahip çocuklarda kasın kasılmasına destek olur
  • Çocuğun daha rahat hareket etmesine olanak vererek hızlanmasını sağlar

Çocuklar içinde Pilates en etkili egzersiz araçlarından biridir. Lastik bant, top, çember gibi yardımcı ekipmanların kullanımı egzersiz çeşitliliğini artırmak, odaklanmayı sağlamak ve zevkli egzersiz yapmak için son derece faydalıdır.Pilatesin çocukluk dönemi için yararları:

  • Çocukların kapasitelerine göre basitten zora doğru giden hareket stillerinin kolaylıkla tasarlanabileceği bir egzersiz programı oluşturur. Başarma duygusu ile özgüveni arttırır
  • Büyüme döneminde kemiklerin güçlenmesi için gerekli kemik yoğunluğunun artmasını destekler
  • Özellikle ergenlik döneminde görülen kifoz, skolyoz, lordoz gibi omurga eğriliklerinin oluşmasını engeller. Oluşmuş ise düzeltmeye yardımcı olur. Düzgün ve doğru postürün oluşumunu destekler.
  • İzole kuvvetlenmesi gerekli olan kasların doğru miktarda kuvvetlenmesini sağlar
  • Eklem hareket açıklığını arttırarak vücut esnekliğini arttırır ve boy uzamasını hızlandırır
  • Doğru solunum teknikleri ile nefes kontrolü sağlayarak vücuda giren oksijen miktarını artırır ve solunum kaslarının kuvvetlenmesini sağlar
  • Kan dolaşımını hızlandırarak kalp damar sağlığını olumlu destekler ve dayanıklılığı arttırır
  • Çocuklarda en çok karşılaşılan burkulma ve sakatlıkların azalmasını sağlar
  • Bağışıklık sisteminin güçlenmesini destekler
  • Dikkat, odaklanma ve konsantrasyon gerektirdiği için algıyı arttırarak zihinsel (bilişsel) gelişimi destekler
  • Zevkli ve eğlenceli olduğu için psikolojik olarak iyi hissettirir. Hormonal sistemin düzenlenmesini sağlayarak terapi sırasında olumlu duygular hissedilmesini sağlar

Pilates